فصلنامه علمی پژوهشی حکمرانی فرهنگ

فصلنامه علمی پژوهشی حکمرانی فرهنگ

مطالعه جامعه‌شناختی مصرف نمایشی پوشاک؛ مورد مطالعه: ساکنان 15-55 ساله شهر بیرجند

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکترای جامعه‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد
2 استادیار جمعیت‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد
3 استادیار جامعه‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد
چکیده
امروزه مصرف پوشاک، دچار تغییرات وسیعی شده و در ورای تأمین نیاز‌های ضروری، به عرصه‌ای برای بازتعریف هویت افراد، بدل شده ‌است‌؛ این پژوهش، به‌دنبال  بررسی این نکته است که افراد مورد مطالعه در شهر بیرجند، چه دلایلی را درباره مصرف نمایشی پوشاک، ابراز کرده و این پدیده از سوی آنان، چگونه درک و تفسیر می‌شود. این تحقیق، با رویکردی کیفی و با استفاده از روش نظریه زمینه‌ای انجام‌گرفته است. بنابراین با روش نمونه‌گیری نظری و هدفمند، درمجموع با 31 نفر از ساکنان این شهر که در گروه سنی 15-55سال قرار داشته‌اند و ضمن داشتن تجربه مصرف نمایشی پوشاک، از توانایی لازم برای بیان تجارب فردی برخوردار بوده‌اند، مصاحبه عمیق به‌‌عمل آمده ‌است. بر اساس یافته‌ها، همنوایی، تمایزطلبی و جلوه‌گری، «شرایط علّیِ» مصرف نمایشی بوده است. همچنین دسترسی به منابع و عادات مصرفی از شرایط زمینه‌ایِ این نوع مصرف بوده و افراد برای تصمیم‌گیری در مصارف نمایشی از راهبردهای رقابت، مبادله و مدیریت احساسات استفاده کرده‌اند. 
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

A sociological study of dramatic consumption of clothing in a qualitative study (Case study: 15-55 years old residents of Birjand, Fall 1399)

نویسندگان English

Ali-mohammad Talebi 1
Gholamreza Hasani darmian 2
Aliakbar Majdi 3
mehdi kermani 3
1 PhD Candidate in Sociology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
2 Assistant Professor of demography of Ferdowsi University of Mashhad, Department of Social Sciences, Faculty of Letters and Humanities
3 Assistant Professor in Sociology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
چکیده English

Today, the consumption of goods and services has undergone extensive changes and in addition to meeting essential needs, has become an area for "redefining the identity" of individuals; of course, this phenomenon occurs in urban areas where the social relations of individuals are often based on anonymity and take the form of acquired template and have many cultural and social implications.
The purpose of this study is to express the reasons given by the residents of Birjand for their dramatic consumption of clothing and how they understand and interpret this phenomenon. This research has been done in an interpretive paradigm with a qualitative approach using the grounded theory method and with a theoretical and purposeful sampling method, with a total of 30 residents of this city who were in the age group of 15-55 years This research was carried out in a interpretive paradigm with a qualitative approach using the grounded theory method and by theoretical and purposeful sampling method, with a total of 30 residents of this city who were in the age group of 15-55 years and with experience in dramatic consumption of clothing, Having the necessary preparation to express personal experiences, in-depth interviews have been conducted. Data are analyzed based on the three stages of Strauss and Corbin by open, axial and selective coding methods; conformity, differentiation and show-off are the three main categories of research and the central category is: "Dramatic consumption as redefining identity in urban society through conformity, differentiation and show-off."

کلیدواژه‌ها English

Dramatic consumption of clothing
Conformity
Differentiation
Show-off
  • استراوس، انسلم و کربین، جولیت. (1395). مبانی پژوهش کیفی. ترجمه ابراهیم افشار. تهران: نشر نی.
  • بوردیو، پیر. (1384). شکل‌‌های سرمایه در سرمایه اجتماعی؛ اعتماد، دموکراسی و توسعه. ترجمه افشین خاکباز و حسن پویان. تهران: نشر شیرازه.
  • بیرو، آلن. (1370). فرهنگ علوم اجتماعی. ترجمه باقر ساروخانی. تهران: انتشارات کیهان.
  • پرستش، شهرام و دیگران. (1387). بررسی جامعه‌شناختی مدیریت ظاهر و هویت فردی در بین جوانان (مطالعه موردی:
    شهر بابلسر). دو فصلنامه علوم اجتماعی دانشگاه فردوسی مشهد. 5. 49-19.
  • تیموری، ایرج و دیگران. (1396). مصرف‌گرایی نمادین و جدایی گزینی فضایی در شهر تبریز. فصلنامه جغرافیا و توسعه. 15. 1-15.
  • جنکینز، ریچارد. (1385). پی یر بوردیو. ترجمه لیلا جوافشانی و حسن چاوشیان. تهران: نشر نی.
  • دیلینی، تیم. (1393). نظریه‌‌های کلاسیک جامعه‌شناسی. ترجمه بهرنگ صدیقی و وحید طلوعی. تهران: نشر نی.
  • رستگار، یاسر و دیگران. (1396). بصری شدن منزلت و مدیریت بدن. دو فصلنامه مطالعات جنسیت و خانواده. 4. 116-93.
  • رضوی زاده، ندا. (1396). دلایل جامعه‌شناختی مصرف تظاهری و تحلیل الگوهای آن (مورد: کالاها و خدمات مدیریت بدن زنان شهر مشهد). رساله دوره دکتری. دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد.
  • رضوی زاده. ندا و یوسفی. علی. (1397). عشق خریدنی؛ بازتاب نقش و هویت همسری در مصرف تظاهری مدیریت بدن زنان. فصلنامه مطالعات اجتماعی- روان‌شناختی زنان. 16. 108-79.
  • رفیع پور، فرامرز. (1380). آناتومی جامعه. تهران: شرکت سها‌‌می‌انتشار.
  • ریتزر، جورج و گودمن، داگلاس جی. (1390). نظریه جامعه‌شناسی مدرن. ترجمه خلیل میرزایی و عباس لطفی زاده. تهران: انتشارات جامعه شناسان.
  • ساروخانی، باقر و رفعت جاه، مریم. (1383). زنان و بازتعریف هویت اجتماعی. مجله جامعه‌شناسی ایران. 5. 160-133.
  • سفیری، خدیجه و قبادی، مهناز. (1392). فرهنگ زیبایی و جامعه مصرفی (با تأکید بر مصرف‌گرایی در لوازم‌آرایشی). فصلنامه مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران. 2. 266-247.
  • سوئد برگ، ریچارد و گرانووتر، مارک. (1395). جامعه‌شناسی اقتصادی. ترجمه علی‌اصغر سعیدی. تهران: انتشارات تیسا.
  • سیدمن. استیون. (1393). کشاکش آراء در جامعه‌شناسی. ترجمه هادی جلیلی. تهران: نشر نی.
  • طالبی، ابوتراب و رمضانی، محمد. (1396). بازدارنده‌های مصرف‌گرایی (مورد: ساکنان شهر کاشان). فصلنامه فرهنگ- ارتباطات. 18. 184-157.
  • طالبی دلیر، معصومه و اکبری، حسین. (1393). رسانه و مصرف‌گرایی. دو فصلنامه رسانه و فرهنگ. 4. 150-123.
  • عدلی پور، صمد و دیگران. (1394). رابطه سبک زندگی، با هویت فرهنگی جوانان شهر تبریز. فصلنامه مطالعات ملی. 16. 93-114.
  • علیخواه، فردین. (1386). پیامدهای سیاسی مصرف‌گرایی. فصلنامه تحقیقات فرهنگی. 1. 256-231.
  • فاضلی، محمد. (1382). مصرف و سبک زندگی. قم: نشر صبح صادق.
  • قریشی، فردین و دیگران. (1395). نقد و بررسی نظریه مصرف نمایشی وبلن، بر مبنای معیارهای سنجش معرفت اجتماعی. فصلنامه معرفت فرهنگی- اجتماعی. 7. 58-43.
  • کاظمی، عباس. (1387). مطالعات فرهنگی، مصرف فرهنگی در زندگی روزمره در ایران. تهران: انتشارات جهاد دانشگاهی.
  • کوزر، لوئیس. (1373). زندگی و اندیشه بزرگان جامعه‌شناسی. تهران: انتشارات علمی.
  • کوئن، بروس. (1381). درآمدی به جامعه‌شناسی. ترجمه محسن ثلاثی. تهران: نشر توتیا.
  • گرونو، یوکا. (1392). جامعه‌شناسی سلیقه. ترجمه مسعود کیانپور. تهران: نشر مرکز.
  • مایلز، استیون و مایلز، مالکوم. (1392). شهرهای مصرفی. ترجمه مرتضی قلیج و محمدحسین خطیبی بایگی. تهران: انتشارات تیسا.
  • محمدپور، احمد و بهمنی، مریم. (1389). زنان، پاساژ و مصرف نشانه‌ها. فصلنامه شورای فرهنگی- اجتماعی زنان. 12. 41-72.
  • معیدفر، سعید و حقیقی، عبدالحمید. (1387). عوامل اجتماعی گرایش به مد در میان جوانان تهرانی. فصلنامه مطالعات جوانان. 14 و 15. 150-137.
  • نجفی اصل، زهره و طالب، مهدی. (1395). آسیب‌شناسی تحولات الگوی مصرف: مصرف‌گرایی و تجمل‌پرستی (مطالعه موردی: روستای حصار خروان قزوین). فصلنامه بررسی مسائل اجتماعی ایران. 7. 283-261.
  • نقدی، اسدالله و دیگران. (1397). تحلیل جامعه‌شناختی بازتعریف هویت اجتماعی زنان، در پرتو تمایلات مصرف‌گرایانه (موردمطالعه: شهر اصفهان). مجله جامعه‌شناسی کاربردی. 29. 208-183.
  • نوربخش، سید نوید و دیگران. (1397). مصرف نمایشی جوانان؛ آینده مصرف‌گرایی. فصلنامه آینده‌پژوهی مدیریت. 29. 149-173.
  • وبلن، تورستین. (1386). نظریه طبقه تن‌آسا. ترجمه فرهنگ ارشاد، تهران: نشر نی.
  • وزیری، هاجر. (1390). عوامل مؤثر بر مصرف نمایشی پوشاک، در بین دانش آموزان دبیرستانی شاهرود. پایان‌نامه دوره کارشناسی ارشد. دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد.
  • Bennet, Andy (2005). Culture and everyday life, London: Sage Publications Ltd.
  • Bourdieu, P. (1984). Distinction: A Social Critique of the Judgement of Taste, London: R.K.P Routledge.
  • Bovone, L. (2012). Identities through Fashion. a Multidisciplinary Approach Gonzalez. Aberg Publishers. Oxford: Gbr. United Kingdom.
  • Featherstone, Mike (1996), Consumer Culture and Postmodernism, 6Th ed, London, Sage.
  • Gil, L. et al. (2012). Impact of self on attitudes toward luxury brands among teens, Journal of Business Research, 65:1425-1433.
  • Heath, J. (2001)."The Structure of Hip Consumerism, Philosophy Social Criticism", Philosophy and Social Criticism, Sage Publications.
  • Kuruvilla, S. J. & Nishank, J. & Nidhi, S. (2009). "Do Men and Women Really Shop Differently? An Exploration of Gender Differences in Mall Shopping in India International". Journal of Consumer Studies, 33: 715-723.
  • Lee, J.H. & Hwang, J. (2012). "Luxury Marketing: The influences of psychological and demographic characteristic on attitudes toward luxury restaurants". International Journal of Hospitality Management, 30:658-669.
  • Mead, G.H. (1934). Mind, Self and Society, Chicago: University of Chicago Press.
  • Miles, S. (1998). Consumerism: as a way of life, London: Sage Publications.
  • Ritzer, G. (2010). Sociological Theory, University of Maryland, the Mc Graw-Hill Companies.
  • 46. Roy, D. & Saha, G. (2007). "Changes in Womens Dress Preference: A Depth Study Based on Lifestyle and Age". South Asian Journal of Management, 14: 92-107.
  • 47. Varul, M. Z. (2006). "Waste, Industry and Romantic Leisure: Veblen's Theory of Recognition", European Journal of Social Theory, Sage Publications.