فصلنامه علمی پژوهشی حکمرانی فرهنگ http://www.jsfc.ir/ فصلنامه علمی پژوهشی حکمرانی فرهنگ fa daily 1 Sat, 22 Nov 2025 00:00:00 +0330 Sat, 22 Nov 2025 00:00:00 +0330 ارائه مدل پارادایمی بازاریابی محتوا برای محصولات فرهنگی در فضای بازاریابی دیجیتال. http://www.jsfc.ir/article_229314.html این پژوهش با هدف ارائه مدل پارادایمی بازاریابی محتوا برای محصولات فرهنگی در بستر بازاریابی دیجیتال انجام شد. این مطالعه از لحاظ هدف، در زمره تحقیقات کاربردی-توسعه‌ای قرار دارد؛ از منظر روش گردآوری داده‌ها، توصیفی-پیمایشی و از حیث شیوه تحلیل، پژوهشی کیفی محسوب می‌شود. جامعه هدف شامل مدیران و کارشناسان باسابقه در حوزه بازاریابی محصولات فرهنگی بوده و با بهره‌گیری از روش نمونه‌گیری نظری و هدفمند، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 15 نفر انجام شد که در نهایت اشباع نظری حاصل گردید. داده‌های گردآوری‌شده با استفاده از روش نظریه‌پردازی داده‌بنیاد‌ و نرم‌افزار Maxqda20 تحلیل شدند. یافته‌های پژوهش منجر به شناسایی مقوله‌های اصلی مدل پارادایمی گردید. بر اساس این مدل، شرایط علّی شامل تسهیل تعامل و سفر مشتری، بهینه‌سازی رتبه در موتورهای جستجو، نیازسنجی و شناخت دقیق مخاطبان، و شناخت و بخش‌بندی بازار، بر پدیده محوری یعنی چرایی بازاریابی محتوایی برای محصولات فرهنگی تأثیرگذارند. پدیده محوری نیز تحت تأثیر شرایط زمینه‌ای نظیر فرایندها، ساختار سازمانی، مکانیزم‌های ارزیابی عملکرد، قالب‌های ارائه محتوا، منابع و تسهیلات مورد نیاز، زیرساخت‌های فناوری اطلاعات، قوانین و مجوزهای مرتبط و شرایط فرهنگی و اجتماعی کشور و همچنین شرایط مداخله‌گر مانند محدودیت‌ها، ریسک‌های شناسایی‌شده و شدت رقابت قرار می‌گیرد. در نهایت، راهبردها و اقدامات شامل ساختار و تناسب محتوا، تنوع در استراتژی‌های بازاریابی، و همکاری با ذی‌نفعان و افراد تأثیرگذار، منجر به بهبود شاخص‌هایی نظیر عملکرد، کیفیت ارائه خدمات، برندینگ، تعامل با مخاطب، نرخ تبدیل، گسترش کانال‌های توزیع و توسعه بازار می‌شوند. الزامات سیاستی بازی‌های ویدئویی با تأکید بر فرایند هویت‌یابی بازیکنان http://www.jsfc.ir/article_245069.html این مقاله به بررسی نقش‌بازی‌های ویدئویی در تأثیرگذاری بر هویت کاربران پرداخته و الزامات سیاستی مرتبط با استفاده از بازی‌های ویدئویی به‌عنوان رسانه‌ای تعاملی را تعیین می‌کند. در بخش مفهومی، مقاله با ارائه تعاریف نظری رسانه‌های تعاملی و تحلیل مکانیک، دینامیک و زیبایی‌شناسی بازی‌ها، به چارچوب‌های مفهومی و نظری این رسانه پرداخته است. در این پژوهش از روش کیفی بهره جسته و گردآوری داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با پانزده نفر از نخبگان حوزه فرهنگ و رسانه انجام‌گرفته است. برای تحلیل داده‌ها، از روش تحلیل مضمون بهره گرفته شده تا الگوهای معنایی پنهان در گفتار مشارکت‌کنندگان استخراج شود. در نهایت، پژوهش به یک چهارچوب تبیینی دست‌یافته است که در وهله نخست، به تبیین الزامات سیاستی در حوزه بازی‌های ویدئویی می‌پردازد. این چارچوب، بستری فراهم می‌کند برای درک عمیق‌تر از سازوکارهای فرهنگی، تربیتی و اجتماعی مرتبط با این رسانه نوظهور، و می‌تواند به سیاست‌گذاران فرهنگی کمک کند تا مداخلات مؤثرتر و آینده‌نگرانه‌تری در این عرصه طراحی و اجرا کنند. در وهله دوم با اشاره به تأثیرات فرهنگی، هویتی و اجتماعی بازی‌های ویدئویی، برخی مؤلفه‌های فرهنگی ارتباطی مانند فاصله از واقعیت، نقش‌پذیری، نظام نیازمندی، هدفمندی و تغییر در خودپنداره را مورد تبیین قرار داده است. در نهایت، با تأکید بر اثرگذاری بازی‌ها بر هویت کاربران، ظرفیت‌های سیاست‌گذاری در این عرصه و تأثیرات مثبت و منفی بازی‌ها بر جنبه‌های مختلف هویتی موردبررسی قرار گرفته است. بررسی پدیدارنگارانه‌ی مفهوم تربیت اقتصادی از دیدگاه اعضای هیئت علمی دانشگاه کردستان http://www.jsfc.ir/article_245067.html تربیت اقتصادی تنها انتقال مهارت‌های مالی نیست، بلکه نوعی آگاهی‌بخشی انتقادی است برای فهم نسبت انسان با ثروت، کار و مسئولیت در جهان اجتماعی. در این معنا، ما نه صرفاً مصرف‌کننده یا تولیدکننده، بلکه کنشگرانی هستیم که باید بتوانیم از خلال انتخاب‌های اقتصادی خود، معنا، عدالت و زیست‌پذیری را در جامعه تقویت کنیم. مطالعه حاضر با هدف واکاوی مفهوم تربیت اقتصادی از منظر اعضای هیئت علمی دانشگاه کردستان انجام شد. با توجه به ماهیت پدیدارشناسانه موضوع و ضرورت فهم عمیق تجربه‌ها و ادراکات مشارکت‌کنندگان، پارادایم معرفت‌شناسی تفسیری و رویکرد کیفی اتخاذ گردید. روش پدیدارنگاری به‌عنوان راهبرد پژوهش انتخاب شد تا امکان تبیین و استخراج معنای زیسته استادان از این مفهوم فراهم شود. مشارکت‌کنندگان شامل 15 نفر از استادان دانشکده علوم انسانی دانشگاه کردستان در رشته‌های مختلف بودند که به شیوه نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با آن‌ها مصاحبه نیمه‌ساختاریافته صورت گرفت. تحلیل داده‌ها نشان داد که از منظر استادان دانشگاه، تربیت اقتصادی در دانشگاه با پنج چالش اساسی مواجه است: برنامه درسی منسوخ، فقدان رویکرد فرارشته‌ای، بی‌توجهی به اقتصاد رفتاری، نابسندگی آگاهی نسبت به جهانی‌شدن و کمبود آمادگی شغلی فراگیران. همچنین هفت راهکار برای غلبه بر این چالش‌ها پیشنهاد شد که شامل: توسعه جامع‌الابعاد دانشکده‌ای، ایجاد مکانیسم بازخوردگیری پیوسته، گسترش آموزش‌های فرارشته‌ای، نوگرایی در شیوه‌های تدریس، پایبندی به اصول انسان‌ساز، تقویت بینش اقتصادی و باور مالی، و ارتقای دسترس‌پذیری آموزشی بود. الگوی دانشگاه آینده: رویکردی مبتنی بر علم، فناوری و نوآوری با تکنیک هوشمند استخوان ماهی http://www.jsfc.ir/article_245068.html فقدان یک الگوی نظام‌مند و راهبردی برای دانشگاه‌های ایران در راستای حکمرانی علم، فناوری و نوآوری مسئله اصلی این پژوهش است. مقاله حاضر ضمن ارائه شرح مختصری از وضعیت و مسائل موجود در دانشگاه‌های کنونی با هدف طراحی الگوی دانشگاه آینده مبتنی بر حکمرانی علم، فناوری و نوآوری در ایران با استفاده از تکنیک خلاقانه ایشیکاوا (استخوان ماهی) طراحی گردید. این مقاله با رویکرد اکتشافی و روش استقرایی تئوری‌ها و گزاره‌ها را به شکلی نظام‌مند و براساس داده‌های مبتنی بر واقعیت تدوین کرد. سپس، عللی که مسائل را به وجود آورده‌اند به صورت هدفمند و از طریق طوفان فکری و با نظر متخصصین دلفی (7 نفر استاد برجسته متخصص در سطح دانشگاه‌های کشور) بدست آورده و در نهایت الگوی دانشگاه آینده با تکنیک هوشمند استخوان ماهی ترسیم گردید. به‌طوری که مسائل و علل از کمترین پیچیدگی به بیشترین پیچیدگی به‌ترتیب از دم تا سر ماهی نوشته شدند. در پایان نیز مدل ارتباطی دانشگاه آینده (Input، Output، Outcome و Impact) طراحی و تبیین شد. یافته‌ها نشان داد که مهمترین مؤلفه‌های تشکیل دهنده دانشگاه آینده در ایران در 6 شاخص و 25 متغیر دسته‌بندی شدند که برحسب میزان پیچیدگی در نمودار تکنیک خلاقانه استخوان ماهی ترسیم شدند. مدیریت حرفه‌ای و تحول‌گرا بیشترین پیچیدگی و بکارگیری روش‌های یادگیری جدید در فرایند آموزشی کمترین پیچیدگی را دارا بودند. یافته‌ها نشان می‌دهد که تحقق دانشگاه آینده در ایران مستلزم بازطراحی حکمرانی دانشگاهی با محوریت مدیریت تحول‌گرا، نوآوری آموزشی و تعامل ساختاریافته دانشگاه با صنعت و جامعه است. مطالعه تعیین‌گرهای جامعه پذیری دانشگاهی (مورد مطالعه: دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان استان آذربایجان شرقی) http://www.jsfc.ir/article_245070.html هدف پژوهش حاضر مطالعه جامعه شناختی تعیین‌گرهای فرآیند جامعه پذیری دانشگاهی در بین دانشجویان دانشگاه فرهنگیان استان آذربایجان‌شرقی می باشد. جامعه پذیری دانشگاهی فرآیندی است که از طریق آن یک فرد دانشگاهی یاد می گیرد چگونه ارزش ها، هنجارها، تمایلات و مهارت های مورد نیاز را برای عضویت در یک اجتماع علمی کسب کند و التزام به ارزش‌های رفتاری و اخلاقی فضای دانشگاهی داشته باشد. پژوهش حاضر با رویکرد کمی و روش همبستگی انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش کلیه دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان استان آذربایجان شرقی به تعداد 3990 نفر هست که با استفاده از فرمول کوکران و شیوه نمونه گیری تصادفی طبقه‌ای متناسب 360 نفر به عنوان نمونه برآورد شده است. برای اندازه گیری متغیرها از پرسشنامه های استاندارد سرمایه اجتماعی، انگیزش تحصیلی و فرهنگ سازمانی استفاده شده است. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزارSpss و AMOS انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که بین سرمایه اجتماعی، فرهنگ سازمانی و انگیزش تحصیلی رابطه مثبت و معنی داری وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون نشان می دهد که متغیرهای انگیزش تحصیلی، فرهنگ سازمانی و سرمایه اجتماعی بر جامعه پذیری دانشگاهی 23 درصد از واریانس متغیر جامعه پذیری دانشگاهی را تبیین می کنند. نتایج آزمون t نشان داد که جامعه پذیری دانشگاهی بر حسب وضعیت تاهل دانشجویان تفاوت معنی داری ندارد. بنابراین، با توجه به یافته-های این پژوهش مسئولان دانشگاه تدابیر و سیاست های تخصصی در جهت بهبود مطلوب فرآیند جامعه پذیری دانشگاهی طراحی و اجرا نمایند. مطالعه کیفی دلایل باروری پایین در استان مرکزی http://www.jsfc.ir/article_233235.html رویه رو به رشد و رایج در کشورهای در حال توسعه مثل ایران برای به تعویق انداختن باروری تا دهه‌های سوم و چهارم زندگی، خطر بی‌فرزندی غیرارادی یا داشتن فرزندان کمتر از حد مطلوب را افزایش می‌دهد. این وضعیت می‌تواند مشکلات اقتصادی، اجتماعی و امنیتی را برای کشور در آینده به وجود بیاورد. یکی از استان‌هایی که نرخ باروی کمتر از متوسط کشوری دارد، استان مرکزی است. به همین دلیل نیاز به بررسی دلایل باروری پایین در این استان وجود دارد. هدف از این مطالعه شناسایی دلایل باروری پایین در استان مرکزی است. داده­های این مطالعه کیفی از طریق مصاحبه عمیق گردآوری‌شده و از روش تحلیل مضمون برای تحلیل داده­ها استفاده‌ شده است. با کمک نمونه­گیری هدفمند و با معیار اشباع نظری با 25 نفر از مصاحبه­شوندگان مصاحبه گردید و نهایتاً داده­های گردآوری‌شده در قالب سه مضمون فراگیر و هشت مضمون سازمان دهنده، کدگذاری و تحلیل گردید. نتایج تحقیق نشان داد که سه دسته مضامین فراگیر در قالب دلایل تحول ساختار و الگوی تشکیل خانواده (با مضامین سازمان‌دهنده‌ی به تأخیر افتادن مسیر گذار به بزرگسالی و کوچک‌شدن ابعاد خانواده)، کاهش ظرفیت کارکردی خانواده (با مضامین سازمان‌دهنده‌ی افول سرمایه تربیتی خانواده و گسست نسلی و کاهش حمایت خویشاوندی) و تحول ارزش‌ها و معناهای فرهنگی (با مضامین سازمان‌دهنده‌ی عقلانی‌سازی تصمیم باروری، تقدم هویت فردی بر خانوادگی، افول اعتماد و امنیت و هم‌گرایی با فرهنگ تهران) در حوزه خانواده از جمله دلایل مهم باروری پایین در استان مرکزی است. راهبردهای تقریب بین مذاهب اسلامی از سال (1372ش) تا (1389ش) و ارائه یک راهبرد جامع http://www.jsfc.ir/article_245066.html هدف پژوهش حاضر، مطالعه نظام‌مند پژوهش‌های صورت‌گرفته در موضوع راهبردهای تقریب بین مذاهب اسلامی از سال 1372 تا 1389 ش و ارائه یک راهبرد جامع است؛ با جستجو در پایگاه‌های مهم اطلاعاتی جهان اسلام و با استفاده از راهنمای گزارش‌دهی مطالعه مقالات مروری پریزما در نهایت 13 مقاله برای پژوهش انتخاب شد. بر اساس تحلیل پژوهش‌های موردمطالعه پنج گام مهم در طراحی راهبرد تقریب مذاهب اسلامی برداشته شد؛ در گام اول، اهداف معین شده و در گام دوم سیاست گذاری صورت گرفت؛ در گام سوم، عوامل، شرایط و موانع مورد توجه قرار گرفت؛ در گام چهارم، راهکارها مورد نظر قرار گرفت و در گام پنجم، راهبردهای مطرح شده در پژوهش های مورد مطالعه، مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت؛ بر اساس این فرایند، هدف از تقریب، رسیدن به امت واحده و تمدن نوین اسلامی بر اساس اصولی همچون اصل توجه به پایه‌های تقریب، اصل تشنج‌زدایی و اصل حمایت از مظلومان و استکبارستیزی تعیین شد؛ چنانچه توجه به شرائطی همچون حق‌مداری، حسن‌نیت، پذیرشِ یکدیگر و موانعی همچون تکفیر یکدیگر، شبه افکنی، سطحی‌نگری و اختلاف‌افکنی دشمنان ضروری است. راهکارهایی برای رسیدن به هدف مطرح شدند که در دودسته کلی راهکارهای تنش‌زدایی و راهکارهای توان‌افزایی تبیین شدند که خروجی آنها ترسیم الگویی جامع برای تقریب مذاهب اسلامی است. واکاوی گفتمان فسادزدایی در دستگاه قضا در حکمرانی قضایی مکتب رئیسی http://www.jsfc.ir/article_234020.html زمینه و هدف: در گفتمان قضایی شهید آیت‌الله رئیسی، فسادزدایی یکی از ارکان اساسی حکمرانی عادلانه به‌شمار می‌رود که از طریق برخورد قاطع با متخلفان، شفافیت و توسعه نظارت‌های ساختاری دنبال می‌شود. لذا این پژوهش با هدف واکاوی گفتمان فسادزدایی در حکمرانی قضایی مکتب رئیسی انجام شده است. روش‌شناسی: این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شده است. داده‌های پژوهش از ۱۷ سخنرانی شهید رئیسی در دوران ریاست بر قوه قضائیه (۱۳۹۸–۱۳۹۹) استخراج شده‌اند. یافته‌ها: یافته ها نشان می‌دهد که از 14 مضمون پایه، بیشترین تعداد (5 مورد) به مبارزه با فساد درون‌سازمانی و برخورد قاطع با متخلفان مربوط است که در قالب 3 مضمون سازمان‌دهنده دسته‌بندی شده‌اند و در نهایت، مضمون فراگیر "مبارزه نظام‌مند با فساد در دستگاه قضایی" را شکل داده‌اند. همچنین، 4 مضمون پایه مرتبط با سلامت و کارآمدی دستگاه قضایی در قالب 2 مضمون سازمان‌دهنده قرار گرفته و به مضمون فراگیر "ضرورت سلامت و کارآمدی دستگاه قضایی" منتهی شده‌اند. علاوه بر این، 3 مضمون پایه تحت 2 مضمون سازمان‌دهنده به مضمون فراگیر "توسعه و تقویت سازوکارهای نظارتی" مرتبط شده‌اند که بر ارتقای شفافیت و نظارت در دستگاه قضایی تأکید دارد. نتایج: گفتمان فسادزدایی در حکمرانی قضایی مکتب رئیسی بر سه محور اصلی استوار است: مبارزه نظام‌مند با فساد در دستگاه قضایی، ضرورت سلامت و کارآمدی قوه قضاییه، و توسعه و تقویت سازوکارهای نظارتی. این گفتمان از یک‌سو بر برخورد قاطع با متخلفان و حذف روابط ناسالم و از سوی دیگر بر ایجاد ساختارهای نظارتی و ارتقای شفافیت و پاسخگویی تأکید دارد.