فصلنامه علمی پژوهشی حکمرانی فرهنگ

فصلنامه علمی پژوهشی حکمرانی فرهنگ

الگوی سیاستی مردمی‌سازی دیپلماسی فرهنگی در جمهوری اسلامی ایران؛ مبتنی بر تجربه‌نگاری نمونه‌های منتخب ایرانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار دانشکده معارف اسلامی و مدیریت دانشگاه امام صادق(ع)
2 دانشجوی دکتری فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق(ع)
چکیده
با عنایت به بیانات امامان انقلاب اسلامی و اسناد بالادستی نظام جمهوری اسلامی، باید گفت همان‌گونه که مردم در عرصه‌های گوناگون این انقلاب نقش محوری داشته‌اند، در عرصه بین‌المللی نیز می‌توانند و باید نقش کلیدی و مؤثری ایفا کنند و به تعبیر این پژوهش لازم است «مردمی‌سازی دیپلماسی فرهنگی» صورت گیرد. اگرچه مشاهده وضع موجود نشان می‌دهد این امر مهم با اینکه با ورود به گام دوم انقلاب اسلامی اهمیت مضاعفی نیز یافته ولی آن‌چنان‌که باید و شاید، تحقق نیافته است. این پژوهش با روش تجربه‌نگاری برخی نمونه‌های منتخب ایرانی، به‌دنبال تدوین الگوی سیاستی دیپلماسی فرهنگی مردمی است و تلاش دارد ابعاد و مؤلفه‌های چنین الگویی را شناسایی و میان‌شان پیوند برقرار کند. بدین منظور برای گردآوری داده‌ها، روش اسنادی، مشاهده (مشارکتی و غیرمشارکتی) و مصاحبه نیمه‌ساخت‌یافته به‌کار گرفته شده و از روش تحلیل مضمون نیز برای تحلیل داده‌‌ها استفاده شده است. نتایج نشان می‌دهد به‌طور کلّی مردمی‌سازی دیپلماسی فرهنگی در ایران محقق نشده است. همچنین در پاسخ به سؤال اصلی پژوهش، الگوی سیاستی ویژه‌ای برای مردمی‌سازی دیپلماسی فرهنگی در ایران به‌دست آمد که هفت بُعد را در بر می‌گیرد: بازیگران مردمی، مزیت‌ها، عرصه‌های محیطی، ابعاد، ساختار اجرایی، ساختار سیاست‌گذاری و راهکارها. 
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Policy formulation of cultural diplomacy participation in Islamic Republic of Iran based on empirical Research of selected Iranian NGOs

نویسندگان English

Nader Jafari Haftkhani 1
Mohammad Reza Koohkan 2
1 The Faculty of Islamic Studies and Management, Imam Sadiq University, Tehran
2 The Faculty of Culture and Communication, Imam Sadiq University, Tehran
چکیده English

Considering the statements of Imam Khomeini and the Supreme Leader of I.R.Iran, as well as the upper documents of the Islamic system, it can be concluded that as the Iranian people played a pivotal role in various areas of this revolution, they should play a key role in the international fields to fulfill the "Cultural Diplomacy Participation" according to this research. However, this issue has not been realized given the current situation. This research by the observation method, the semi-structured interview and documentation, seeks to formulate a policy model of popular cultural diplomacy. and the Thematic Analysis method was used to analyze the collected data. The results showed that the participation of cultural diplomacy in Iran has not been achieved. Also, in response to the main question of the research, a special policy formulation for participating cultural diplomacy in Iran was obtained, which includes six dimensions: Popular actors, advantages, environmental areas, dimensions, executive structure and policy structure.

کلیدواژه‌ها English

Policy formulation
Participation
Cultural Diplomacy
International Cultural Communication
Empirical Research
  • قرآن کریم.
  • اسنو، نانسی و تیلور، فیلیپ ام. (1390). کتاب مرجع دیپلماسی عمومی. ترجمه‌ی روح‌اله طالبی آرانی. تهران: دانشگاه امام صادقعلیه‌السلام.
  • بشیر، حسن. (1395). دیپلماسی گفتمانی: تعامل سیاست، فرهنگ و ارتباطات. تهران: دانشگاه امام صادقعلیه‌السلام.
  • جعفری، نادر و کوهکن، محمدرضا. (1398). آسیب‌ها و موانع تحقق مردمی‌سازی دیپلماسی فرهنگی در ایران؛ یک پژوهش کیفی. مطالعات قدرت نرم. دوره9. شماره1. 70-31.
  • حبیبی، محسن. (1395). واکاوی مختصات مردمی‌سازی اداره امور عمومی از منظر مقام معظم رهبری. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشکده معارف اسلامی و مدیریت دانشگاه امام صادقعلیه‌السلام.
  • خانی، محمدحسن. (1385). نقش فرهنگ و ابزارهای فرهنگی در طراحی و پیشبرد دیپلماسی؛ با تأکید بر سیاست خارجی ایالات‌متحده آمریکا. در: مجموعه مقالات همایش ارتباطات بین‌فرهنگی و سیاست خارجی: رویکردی ایرانی. تهران: انتشارات بین‌المللی الهدی.
  • دانایی‌فرد، حسن و جوانعلی‌آذر، مرتضی. (1395). خردمایه دخالت دولت. در: حسن دانایی‌فرد. مجموعه مقالات گفتارهای جدید در خط‌مشی‌گذاری عمومی. تهران: دانشگاه امام صادقعلیه‌السلام.
  • سیمبر، رضا و مقیمی، احمدعلی. (1394). منافع ملی و شاخص‌های دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران. سیاست جهانی. دوره4. شماره1. 7-38.
  • صادقی، سیدصاحب و اسفندیاری، احمد. (1392). دیپلماسی فرهنگی آمریکا در خاورمیانه. تهران: انتشارات خبرگزاری فارس.
  • صادقی، محمدمسعود. (1391). فرصت‌ها و تهدیدهای واگذاری فعالیت‌های فرهنگی بین‌المللی به سازمان‌های مردم‌نهاد با تمرکز بر دستور کار سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی. روابط فرهنگی. شماره6. 18-23.
  • عیوضی، محمدرحیم و فتحی، یوسف. (1392). نسبت مشارکت اجتماعی و سرمایه اجتماعی در اندیشه امام خمینی. راهبرد. شماره 66. 37-60.
  • کلهر، سینا و صادقی، محمدمسعود. (1389). گزارش بررسی وضعیت دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران: دستگاه‌ها و نهادهای فعال. تهران: مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی.
  • کوهکن، محمدرضا. (1399). نه زبانی برای گفتن، نه گوشی برای شنیده‌شدن. روزنامه فرهیختگان، شماره 3174، 15 آبان، ص 14، ستون چپ.
  • مرجانی‌نژاد، احمد. (1390). نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در دیپلماسی فرهنگی. روابط فرهنگی. شماره2. 36-49.
  • مظاهری، زینب. (1395). منشور دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران از دیدگاه مقام معظم رهبری. تهران: انتشارات بین‌المللی الهدی.
  • Attride-Stirling, J. (2001). Thematic Networks‌: An Analytic Tool for Qualitative Research. Qualitative Research. Vol. 1. No. 3. 385-405.
  • Marume, S.B.M; Ndudzo, D. and Jaricha, E. (2016). Types and Kinds of Public Policy and Public Policy Making. Journal of Research in Humanities and Social Science. Vol. 4. Issue 4. 23-28. 
  • King, N & Horrocks, C. (2010). Interviews in qualitative research. London‌: Sage‌.
  • Khamenei.ir