بازاندیشی مفهومی «پرورش تفکر» همچون بستر فرهنگی تحول نظام آموزشی بر بنیاد نظریه انسان به‌منزله عامل

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه خوارزمی

2 استادیار دانشگاه تهران

چکیده

هدف پژوهش حاضر ترسیم خطوط کلی پرورش تفکر با نظر به مفهوم، چیستی، ویژگی‌ها و عناصر تفکر، نقش آن در زندگی انسان و چگونگی پرورش آن در برخی دیدگاه‌های مطرح و بر بنیاد نظریه «انسان به‌منزله عامل» بوده است. در این پژوهش چنین فرض شده است که پرورش تفکر در فراگیران، عامل بنیادی تحول در نظام آموزشی کشورمان است و در این راه نظریه انسان به‌منزله عامل، زمینه فرهنگی چنین تحولی را فراهم می‌کند.
برای دستیابی به هدف‌های پژوهش از روش تحلیل تطبیقی و نیز قیاس عملی بهره گرفته شده است. در این راه برخی مبانی نظری و بنیادی و از جمله مفهوم و ماهیت تفکر به‌ویژه در در دو نگرش کلی وجودشناسانه و غایت‌شناسانه بررسی شده است. سپس مؤلفه‌ها و عناصر تفکر در نظریه انسان به‌منزله عامل و نسبت آن با عمل تبیین شده است. سرانجام و بر بنیاد یافته‌های پژوهش، برای پرورش تفکر در فراگیران اشاره‌ها و استلزام‌هایی چون نگاه کل‌گرایانه به فراگیر، آزمون تبیین‌ها و استنباط‌ها بر بنیاد شواهد و تجربه‌ها، طرح و رویارویی با مسئله از جنبه های چندگانه و گوناگون، پرورش خلاقیت فراگیران و فراهم کردن شرایط و موقعیت‌هایی برای تحلیل، داوری و انجام عمل اخلاقی پیشنهاد شده است.

کلیدواژه‌ها