تأملی بر خرده‌فرهنگ جوانان: مطالعه‌ای درباره ماشین‌رانی نمایشی جوانان شهر رشت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی گروه علوم اجتماعی دانشگاه گیلان

2 کارشناس‌ارشد جامعه‌شناسی از دانشگاه گیلان

چکیده

 در سال‌های اخیر خرده‌فرهنگ «ماشین‌رانی‌نمایشی» در شهر‌های بزرگ کشورمان نظر هر کنجکاوِ موضوعات اجتماعی و فرهنگی را به خود جلب می‌کند. این‌گونه پدیده‌ها در تعامل با روند‌های کلی اجتماعی شکل گرفته و روشن است که بررسی آنها می‌تواند به شناخت بیشتری از این جریانات و روند‌ها منجر شود. در این مقاله تلاش بر آن است تا نشان داده شود که چه زمینه‌هایی موجب شکل‌گیری خرده‌فرهنگ ماشین‌رانی‌نمایشی در بین جوانان شده است؟ در واقع شناخت معانی آشکار و لایه‌های پنهان نهفته در این خرده‌فرهنگ، نقطه عزیمت این مقاله خواهد بود. از این‌رو ضمن مروری بر فضای مفهومی موضوع و نظریه‌های مرتبط با آن، دیدگاه‌های هبدایج از مکتب بیرمنگام برای استخراج ایده‌هایی مورد توجه قرار گرفته است. این مطالعه به روش کیفی انجام شده و داده‌های آن حاصل مصاحبه با 18 نفر از جوانان شهر رشت بوده است. این افراد به شیوه نمونه‌گیری گلوله برفی انتخاب شده‌اند. نتایج مطالعه حاکی از آن است که خرده‌فرهنگ ماشین‌‌رانی‌نمایشی در بین جوانان درحال شکل‌گیری است و مهم‌تر اینکه در پس خرده‌فرهنگِ ماشین‌بازی، فرایند هویت‌یابی، ابراز وجود در برابر دیگران و جلب‌توجه جنس مخالف، به چشم می‌خورد و همچنین اثر مسائلی نظیر کمبود زیرساخت‌های فرهنگی و فضا‌های تفریحی بر گرایش به سمت اتومبیل نیز مشهود است.