شبکه‌های اجتماعی و خلوت انسانی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

استادیار گروه اخلاق علم و فنّاوری، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور

چکیده

اخلاق شبکه‌های اجتماعی شاخه مطالعاتی جوانی است که در سال‌های اخیر بر تنه اخلاق کاربردی روئیده است. این حوزه نوظهور مطالعاتی درباره شبکه‌های اجتماعی مبتنی بر وب و نسبت آنها با موضوعات متفاوتی از جمله هویت، حریم خصوصی و مفهوم دوستی بحث می‌کند. مقاله حاضر می‌کوشد تا سیاهه مقولات مورد بحث در این حوزه مطالعاتی را گسترش داده و باب مطالعه و تأمل درخصوص مقوله خلوت انسانی را نیز در این حوزه بگشاید و نسبت این مقوله را با تغییرات وسیعی که شبکه‌های اجتماعی در سبک زندگی انسان امروزی ایجاد کرده‌‌اند بکاود. تجربه خلوت‌نشینی تجربه‌ای غنی در زندگی بشری است که در آثار ادبی، عرفانی و فلسفی شرق و غرب انعکاس وسیعی یافته است. این تجربه برخلاف حس تنهایی و انزوا تجربه ناخوشایندی نیست، بلکه سرشار از کیفیت‌های معنوی ممتاز و منحصربه‌فرد است. در این مقاله در مورد ماهیت، ابعاد و فضیلت‌های این تجربه بحث کرده و تلاش می‌کنیم نشان دهیم که برخی از فنّاوری‌های ارتباطی جدید و به‌طور خاص شبکه‌های اجتماعی، در صورتی که به‌شکلی نیندیشیده و بی‌مهار مورد استفاده قرار گیرند، به‌مرور این تجربه را تحت‌الشعاع قرار داده و از دسترس انسان خارج خواهد کرد.

کلیدواژه‌ها


1. ابن‌عربی، محی‌الدین. (1388). اسرار الخلوه. ترجمه و تصحیح نجیب مایل هروی. انشارات مولی. چاپ سوم.
2. استیوارت هیوز، هنری. (1386). آگاهی و جامعه. عزت‌الله فولادوند. انتشارات علمی و فرهنگی.
3. کرایب، یان بنتون تد. (1384). فلسفه علوم اجتماعی. شهناز مسمی‌پرست و محمود متحد. انتشارات آگه.

4. Dreyfus, H. (2001). On the Internet. New York: Routledge.
5. Hanson, N. R. (1969). Perception and Discovery. in An Introduction to Scientific Inquiry. Edited by W. C. Humphreys. San Francisco: Freeman, Cooper and Co.
6. Hindin, M. J. (2007). Role Theory. in George Ritzer (ed.) The Blackwell Encyclopedia of Sociology. Blackwell Publishing. 3959-3962.
7. Koch, P. (1997). Solitude, a Philosophical Encounter. Open Court Publishing Company. Third Printing
8. Lawlor, L. & M. L. Valentine. (2013). Henri Bergson. The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Edward N. Zalta (ed.). URL= http://plato.stanford.edu/archives/win2013/entries/bergson.
9. Nissenbaum, M. (2004). Privacy as Contextual Integrity. Washington Law Review. 79 (1): 119–157.
10. Parsell, M. (2008). Pernicious Virtual Communities: Identity, Polarisation and the Web 2.0. Ethics and Information Technology 10
11. Thoreau, H. D. (1854). Walden (Life in the Woods). Edited by Sherman Paul. Cambridge: 1960.
12. Turkle, S. (2011) Alone Together, Published by Basic Books. A Member of the Perseus Books Group New York
13. Vallor, S. (2015). Social Networking and Ethics. The Stanford Encyclopedia of Philosophy (Fall2015 Edition). Edward N. Zalta (ed.). URL = <http://plato.stanford.edu/archives/fall2015/entries/ethics-social-networking/>.
14. Whiting, J. E. (2002) .Personal Identity: The Non-Branching Form of “What Matters” in The Blackwell Guide to Metaphysics. Blackwell