شناسایی و اولویت‌بندی مؤلفه‌های سازمان دانش‌محور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران

2 دانشیار مؤسسه پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش عالی

3 دانشجوی دکتری دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران

چکیده

هدف این مقاله شناسایی و اولویت‌بندی مؤلفه‌های سازمان دانش‌محور است. برای این‌‍‌منظور از روش تحقیق آمیخته در دو بخش کیفی و کمّی استفاده‌ شد. در بخش کیفی جهت شناسایی مؤلفه‌های سازمان دانش‌محور از روش فراترکیب که یکی از انواع روش‌های فرامطالعه است، استفاده گردید. در این بخش، در قدم اول با کلیدواژه‌های مختلف در مهم‌ترین بانک‌های اطلاعاتی خارجی و داخلی جستجو و تعداد 670 اثر پژوهشی مرتبط در این زمینه شناسایی شد. در قدم بعد با بررسی اولیه این پژوهش‌ها براساس شاخص‌های معین، تعداد 40 اثر علمی و پژوهشی از آنها که مستقیم به بررسی مؤلفه‌های سازمان دانش‌محور پرداخته بودند انتخاب شدند که با تکنیک کدگذاری، مفاهیم شناسایی و ذیل هشت مؤلفه دسته‌بندی شدند که این مؤلفه‌ها عبارت است از: «مدیریت حامی دانش‌محوری»، «فرهنگ حامی دانش‌محوری»، «ساختار و قوانین حامی دانش‌محوری»، «فرایند مدیریت دانش»، «راهبرد حامی دانش‌محوری»، «محیط حامی دانش‌محوری»، «فنّاوری اطلاعات و ارتباطات حامی دانش‌محوری». بخش کمّی تحقیق از منظر هدف کاربردی و ازنظر ماهیت، توصیفی پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش، خبرگان و پژوهشگران دانش‌محوری است که تعداد 18 نفر از بین آنها به‌وسیله نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. برای گردآوری اطلاعات از پرسشنامه مقایسات زوجی استفاده شد که روایی آن به‌وسیله خبرگان دانش‌محوری تأیید شد. داده‌ها با استفاده از فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) مورد تجزیه‌وتحلیل و مؤلفه‌های سازمان دانش‌محور و ملاک‌های مرتبط با هر یک از آنها اولویت‌بندی شدند. نتایج بخش کمّی پژوهش نشان داد که مؤلفه «فرهنگ حامی دانش‌محوری» با وزن نسبی 0/221 دارای بیشترین میزان اهمیت است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات